Verslag en foto's ontbijt(k)boek Dirk Rochtus

'Dominant Duitsland' Om Duitsland beter te begrijpen moet je je willens nillens doorheen een brok geschiedenis banen. Dat weet Dirk Rochtus, docent Duitse cultuurgeschiedenis en internationale politiek aan de KU Leuven, als geen ander.

Voor een beter begrip van thema's die ook vandaag doorzinderen of aan bod komen, leidt hij ons vastberaden doorheen de Kleinstaaterei (de vele Duitslanden waaruit het verlangen naar eenheid stamt), langs Napoleon, nationalisme, het Zollverein in 1834, met een politieke eenheid (Deutsches Reich) in 1871. Duitsland is dus jonger dan België. Ondanks politieke fragmentatie is er culturele rijkdom en Dirk Rochtus heeft het ook over vooroordelen zoals de Sonderweg en het Nationaalsocialisme. Hij maakt gebruik van de beleefde geïnteresseerdheid van de opgekomen Hanzeleden voor dit ontbijt(k)boek en baant zich verder een weg doorheen de periode tussen 1914 en '45 met de wereldoorlogen, imperialistische dromen, doch ook reeds een zeker ‘Mitteleuropa’ en met de Flamenpolitik in België. We leren dat Duitsland de zwaktes van Weimar heeft willen vermijden en ook gevoelige thema's zoals extremisme, nationalisme, militair engagement in het buitenland, Vertriebenenfrage en hun imago in Europa worden niet geweerd. Er vallen heel wat samengestelde woorden, zo typisch voor het Duits, waarvoor je op zijn minst een halve zin - soms wel een hele zin - nodig hebt om die proberen uit te leggen, zoals Westbindung er eentje is, doch ook de Länderfinanzausgleich, waarbij de transfers in hun federalisme transparant zijn. En er zijn ook van die woorden die je beter snel weer inslikt voor je ze uitspreekt, vooral dan in het kader van de Vergangenheitsbewältigung (de poging om het verleden te analyseren, te verwerken, en om met dat verleden te leren leven). Na een rondje politieke, doch ook economische feiten en analyses volgt dan ook een boeiende vraagstelling want de toehoorders zijn hoe langer hoe meer betrokken geraakt. Gewapend met de opgedane kennis in dit korte tijdsbestek over het verleden en het heden van Duitsland verdwijnen de opgekomen Hanzeleden weer snel om elk voor zich verder te bouwen aan de toekomst, met of zonder Duitsland. Was er voor hen niet direct de link met ons buurland, dan is er ongetwijfeld de (h)erkenning van waarden als kwaliteit en efficiëntie, zo typisch voor de Duitser, die zelf soms net iets te serieus blijkt om onze Vlaamse ironie goed te kunnen snappen en dus ook te appreciëren. Opgelet dus als je even ludiek uit de hoek wil komen. Alvast een laatste tip uit alweer het laatste ontbijt(k)boek van dit Hanzewerkjaar.